Танилцуулга: Бүлэг 5

2 сарын 26 нд эхлэх Бүлэг 5-ын цуврал 5 лекцүүдээр капитализм, социализм, ардчилал болон цаашид ямар төрийн онол хэрэгтэй тухай ярилцаж энэ удаагийн цуврал 25 лекц өндөрлөнө. 4 жилийн өмнө эхлэсэн жил бүр 25 лекц уншиж олон нийтийг соён гэгээрүүлэх зорилготой 100 лекц дуусах дөхөж байна.

Энэ бүтэн сайн өдөр эхлэх цуврал 5 лекцээр капитализм гэж юу вэ яагаад Монгол оронд капитализмыг алгасахаас өөр замгүй тухай ярина. Цаашид бас хөрөнгөтөн нийгэм боломжгүй тухай тайлбарлана.

Социализм нэртэй лекцээр яагаад Монголчуудад нийтэч хамтач нийгмийн хэв маяг тохирох болон улстөрийн онол түүн дээр тогтох тухай ярина. Монгол хүний аж амидралд таарсан социалист нийгмийн ололт амжилтуудыг ардчилал болон хувьчлал нэрийн дор сөнөөж сүүлдээ залуу үеийг мунхруулж бид нар бүгдийг сөнөөнө гэсэн дууг зориуд дуулуулж улс орныхоо сайн сайхан бүхнийг устгаж сөнөөсөн тухай ярилцана.

Ардчилал нэртэй лекцээр өнөөдөр дэлхий дээр яагаад ардчилал хямралд орж капитализмд ялагдсан тухай ярина. Монгол орон нэгэнт социализм байгуулж чадаагүй тул ардчилал байгуулах боломжгүй тухай тайлбарлана.

Аливаа нийгэм хамтач нийтэч байж чадвал жинхэнэ ардчилал болох боломжтой болохоос биш баян ядуугаа гайхуулж ноён шүтэж мухар сүсэгтэж феодал маягийн цагаан сар хийж баярхаж хир их мөнгө цацаж байгаагаа ардчилал эрх чөлөө гэвэл эндүүрэл болно. Дураараа дургиж дураа цацах эрх чөлөө биш. Ардчилал гэдэг социализмтай таарах болохоос биш капитализмтай яагаад ч таарахгүй.

Бүх юм хязгаартай гэсэн лекцээр Монголчууд хэрхэн юмны хязгаарыг үл тоомсорлож улс орноо эдийн засгийн гүн хямралд оруулж цаашид төлбөрийн чадваргүй болгож буй тухай ярилцана. Юунд ч хязгаар бий.

Цуврал лекцүүдтэй давхцан Монгол орон бие дааж явах чадваргүй болсон гэдгээ олон улсын өмнө зарлаж хөрөнгө оруулалтууд зогсож хар дансанд бүртгэгдэж бүх эдийн засгийн үйл ажиллагаа гадаадынханы гарт шилжиж буйг харахад 100 жилийн өмнө Монгол орон яг л ингэж өр зээл хүүгийн боол болж байсан санагдана.

Ялангуяа 100 жилийн дараа соёлт амидралд орох боломжийг хааж ард түмнээ ядаж байртай болгож чадахгүй орон сууцны зээл нэрийн дор цэвэр боолчлол явагдаж байна. Өр, зээл, хүү гэдэг ердөө л сэтгэл зүйн дарамт. Хөдөлмөр устаж цалин цалин биш болсон өнөө үед хэн ч зээлээ төлөх боломжгүй тул үргэлж боолчлогдоно гэдгийг байрны зээл олгогчид бүгд сайн мэдэж байгаа.

Хамгийн сүүлийн 25 дугаар лекцээр цаашид Монгол оронд ямар улстөр болон нийгмийн онол хэрэгтэй тухай ярина. Нийгэм хямарч байгаа явдал зөвхөн эдийн засгийн хямралаас хамаараагүй үнэт зүйлийн хямралаас хамааралтай.

Advertisements

Танилцуулга: Бүлэг 4.

2 сарын 11 нд эхлэх “Интернэтийн философи” нэртэй цуврал 5 лекцээр хүн төрөлхтөн 21-р зуунд хэрхэн социал медиа гэсэн дэлхийн нийтээрээ дижитал буюу монгол орчуулгаар цахим нэртэй технологоор хоорондоо холбогдох болсон тэр онцгой шинэ нөхцөл байдалтай танилцана.

Фэйсбүүк, Твиттерээс авахуулаад Google, Wikipedia нэртэй зөвхөн интернэтээр холбогдож хоорондоо харилцах болон мэдээлэл авдаг дижитал амидралын хэв маяг 20-р зууны эхэнд явагдсан Аж үйлдвэрийн 3-р хувьсгалтай зүйрлэхээр тийм 4-р хувьсгал явагдаж байна гэж дүгнэх боллоо.

Нүүр нүүрээрээ биш бодит амидралаас хол зэрэгцэн явагдах интернэтээр дамжин компютэрээр эсвэл гар утсаараа дамжуулан холбогдох болсон энэ 24 цагийн турш нээлтэй цахим амидралын хэв маяг зөвхөн ашигтай тустай байгаад зогсохгүй аюултай саадтай болж буй улам тодорхой болжээ. Фэйсбүүкийн найзууд жинхэнэ найзаас ямар ялгаатай вэ болон дуртай нэртэй Like уудын тоог хэрхэн нэмдэг тухай ярилцана.

Цуврал 5 лекцээр цахим технологи улстөр, эдийн засаг болон шинжлэх ухааны салбарт ямар амжилтууд болон аюулууд авчирч буй тухай ярилцаж сүүлийн үед яригдах болсон Snowden, Assange гэх мэт интернэтийн булхиаг илрүүлсэн хүмүүсийн тухай танилцуулна.

Интернэт ашиглагч хэрэглэгч нэртэй хүн хэрхэн ашиглуулдаг мөн хэрэглүүлдэг хүн болсон тухай ярилцана.

Ялангуяа интернэт гэсэн энэ их боломжтой технологийг ашиглаж мэдлэг боловсролдоо хэрэглэж танин мэдэхүйгээ хөгжүүлж нийгэмдээ тус нэмэр болохын оронд интернэт ашиглаж байна гэсэн нэрийн дор зөвхөн хоорондоо үзсэн харсан нутаг орны зураг явуулах эсвэл төрсөн өдрийн тортны зураг явуулахаас хэтрэхгүй байгаа явдал яагаад вэ гэдэгт хариулна.

Интернэтээр орж сурч боловсрохын оронд өдөржин шөнөжин бооцоотой тоглоом тоглох эсвэл хүчирхийлэл садар самууныг өөгшүүлсэн сайтуудыг үзэж цаашлаад зөвхөн л филм үздэг зугаа цэнгээ тоглоомын хэрэгсэл болж  сэтгэл зүйн өвчин донтолт болж буй яагаад вэ гэдэгт тайлбар өгнө.

Virtual Reality нэртэй бодит амидралаас тусдаа зэрэгцсэн интернэт рүү орж тэнд бодит амидралыг нөхөж эсвэл орлуулах гэсэн хүмүүсийн оролдлого болон сэтгэл зүйн шаардлагууд өнөөдөр нийтлэг болж хэрхэн өдөр дутмын хэвийн амидралд нөлөөлж буй тухай ярилцана. Ялангуяа хүүхэд залуучууд гэр орны бодит амидралаас холдон хөндийрч интернэт д хэдийний хувийн амидралтай болсон тухай ярилцана.